| Türk Harf
Devrimi Haftası hakkında genel bilgi
1 Kasım 1928'de Latin esasından
alınan harfler, (Türk dilinin özelliklerini belirten işaretlere de
yer vererek) "Türk harfleri" adıyla 1353 Sayılı Kanunla kabul
edilmiştir. Yazı dilinde kullanılan Arap harflerinin yerine Türk
harflerinin alınmasını ifade eden Harf Devrimi yapılmıştır.
Arap harflerinin Türkler tarafından kullanılması, İslamiyet'in
kabulünden sonra başlamış ancak bu harfler, Türk diline hiç bir
zaman uyamamıştır. Türkçe, Arap harfleri ile kolay yazılıp
okunamıyordu. Harf İnkîlabının hedefi, okuyup yazmayı kolaylaştırmak
ve yaymak, modern öğretim ve eğitimin gerçekleşmesini sağlamaktı.
Harf İnkılabının ilk adımı, 20 Mayıs 1928'de 1288 sayılı kanunla,
Arap rakamlarının kullanılmasına son verilerek, uluslararası
rakamların kabulü ile başlamıştı.
Atatürk, 9 Ağustos 1928 gecesi İstanbul'da Sarayburnu Parkı'nda
düzenlenmiş bir şenlik sırasında, Harf Devrimini halka duyurmuştur;
"Arkadaşlar, güzel dilimizi ifade etmek için yeni Türk harflerini
kabul ediyoruz. Arkadaşlar, bizim güzel ahenkli, zengin lisanımız
(dilimiz) yeni Türk harfleri ile kendini gösterecektir. Asırlardan
beri kafalarımızı demir çerçeve içinde bulunduran, anlaşılmayan ve
anlayamadığımız işaretlerden kendimizi kurtarmak mecburiyetindeyiz.
Lisanımızı muhakkak anlamak istiyoruz. Bu yeni harflerle behemehal
pek çabuk bir zamanda mükemmel bir surette anlaşacağız ki,
Milletimizin yazısıyla kafasıyla bütün medeniyet aleminin yanında
olduğunu gösterecektir. Vatandaşlar, yeni Türk harflerini çabuk
öğreniniz. Bütün millete, kadına, erkeğe, köylüye, çobana, hamala,
sandalcıya öğretiniz" demiştir. Harf Devrimi, büyük bir tarihi
olaydır. Çünkü, sosyal, kültürel ve siyasi alanda geniş yankıları
olmuştur.
1 Kasım 1928'de Latin alfabesine dayalı yeni Türk Alfabesinin
kabulünden sonra, 24 Kasım 1928'de yayımlanan Millet Mektepleri
Talimatnamesi gereğince, yurdun her köşesinde Millet Mektepleri
açılmış, halka yeni harflerle okuma yazma öğretilmiştir. Atatürk bu
çalışmalara "Millet Mektepleri Başöğretmeni" sıfatıyla katılmıştır.
Kaynak: www.ataturk.net
|